Samenspel Formele en Informele Zorg

Dit project is afgerond.

Hoe kan de professionele ondersteuning worden verbeterd aan mantelzorgers en sociale netwerken die ondersteuning geven aan mensen met een progressieve ziekte (dementie), hersenletsel (NAH) of mensen met een Licht Verstandelijke Beperking? Dat is de centrale vraag van het project ‘Samenspel Formele en Informele Zorg’, dat wordt uitgevoerd door het Lectoraat Participatie, Zorg en Ondersteuning van Hogeschool Utrecht (HU).

Volgens eerdere onderzoeken van het Kenniscentrum Sociale Innovatie van de HU is er nog onvoldoende kennis over de professionele ondersteuning bij het opzetten en inrichten van sociale steunsystemen rond deze mantelzorgers en hun cliënten. Dit project wil die kennis ontwikkelen en vervolgens overdragen aan werkveld en onderwijs.

Brede sociale netwerk

Voor de ondersteuning van cliënten wordt in eerste instantie een beroep gedaan op directe naasten (partner, kinderen) en de bestaande sociale netwerken. Dat is echter niet zo eenvoudig bij de ondersteuning aan mensen met dementie, hersenletsel of een Licht Verstandelijke Beperking, zo leert de ervaring. Bij de zorg aan deze doelgroepen raakt het bredere sociale netwerk (familie, vrienden, buren en/of collega’s) op termijn minder betrokken of zelfs geheel uit beeld, vanwege uiteenlopende oorzaken.

Vaak komt de mantelzorger minder toe aan zichzelf, het werk en de sociale contacten. En daarmee loopt hij het risico overbelast te raken. Voor hem is ondersteuning dus hard nodig. Die wordt vaak gezocht bij naasten en/of vrijwilligers. De vraag is: hoe goed kan de professional samenwerken met deze informele zorgers?

Inventariseren van het netwerk

De professional is vaak op afstand beschikbaar en heeft doorgaans een adviserende en faciliterende rol. Meestal wordt hij pas gevraagd wanneer de situatie uit de hand dreigt te lopen. Belangrijk is zijn signalerende functie, zeker als de mantelzorger overbelast raakt. Om de omvang van de zorgbelasting te meten, kan hij signaleringslijsten gebruiken. Belangrijk onderdeel daarvan is het inventariseren van het netwerk en de steun die de verschillende professionals kunnen geven. Het is echter nog niet vanzelfsprekend dat professionals deze lijsten gebruiken. Ook zij zoeken nog naar effectieve werkwijzen. Dit project wil daar een bijdrage aan leveren.

Community of Practise

Dit initiatief werkt met een Community of Practise, waarin professionals van dienstverlenende organisaties, belangenverenigingen, ervaringsdeskundigen, docentonderzoekers en studenten onderzoeken welke vormen van ondersteuning nodig zijn. Op dit moment participeren vertegenwoordigers van vijftien organisaties in dit project. Docenten en studenten van Hogeschool Utrecht faciliteren deze Community of Practise en organiseren onder meer studiedagen en presentaties. De kennis uit het project wordt niet alleen geïmplementeerd in het onderwijs aan studenten Social Work, maar ook overgedragen aan andere docenten en gebruikt voor studiehandleidingen.

Inspiratiemiddag

Op 14 november werd tijdens de Week Chronisch Zieken een druk bezochte Inspiratiemiddag gehouden bij de HU in Amersfoort, met als thema mantelzorg. De middag was bestemd voor docenten en studenten Social Work en de opleidingen Gezondheidszorg van de HU. Diverse sprekers vertelden uit eigen ervaring hoe noodzakelijk mantelzorg is ter ondersteuning bij een chronische ziekte. Jonge en werkende mantelzorgers vertelden over het combineren van de zorgtaak met de studie of werk. Docenten gaven aan de informatie van deze inspiratiemiddag te gaan gebruiken in het onderwijs.

Wilt u meer weten over het project ‘Samenspel Formele en Informele Zorg’? Stuur dan een e-mail naar de projectleider: ellen.witteveen@hu.nl.

Participatie Zorg en Ondersteuning

Participation, Care and Support

Over het lectoraat

Deze website maakt gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.

Sluiten