M-ACZiE: mobiel actieplan ter bevordering van zelfmanagement en vroegdetectie van exacerbaties (longaanval) bij patiënten met COPD

Looptijd: Dit promotieonderzoek loopt van oktober 2014 tot 2019.
Status: Lopend.
Kenniscentrum: Duurzaam en gezond leven
Lectoraat: Chronisch Zieken
Betrokken lector: Nienke Bleijenberg
Betrokken onderzoekers: Jaap Trappenburg (co-promotor) en Marieke Schuurmans (promotor)
Betrokken opleidingen: Bachelor Verpleegkunde.

Het onderzoek valt binnen de TASTE-onderzoekslijn van het lectoraat Chronisch Zieken van Hogeschool Utrecht en de leerstoel Verplegingswetenschappen van de Universiteit Utrecht.

Projectbeschrijving:

Doel en doelgroep:
Het doel van dit project is het ontwikkelen en testen van een innovatieve en getailorde Mhealth interventie om zelfmanagement van exacerbaties (longaanvallen) bij COPD patiënten te bevorderen, met als doel de impact van exacerbaties voor zowel de COPD patiënt als de maatschappij te reduceren.

Belangrijke uitgangspunten hierbij zijn dat de mHealth interventie:

  • aansluit bij de behoeften, percepties en preferenties van de individuele patiënt;
  • veilig en patiëntvriendelijk is;
  • in staat is om te gaan met heterogeniteit in exacerbaties bij patiënten;
  • toepasbaar is in de Nederlandse COPD zorg.

Relevantie voor de beroepspraktijk/maatschappelijke relevantie:
COPD is een wereldwijd veelvoorkomende ziekte en de op vier na belangrijkste oorzaak van mortaliteit. Naar verwachting zal het aantal COPD-patiënten de komende jaren verder stijgen, met een toename van zorgkosten tot gevolg. Het stabiele ziekteverloop van COPD wordt gekenmerkt door periodes met een significante verslechtering van symptomen, ook wel ‘exacerbatie’ of ‘longaanval’ genoemd. Exacerbaties hebben een negatieve impact op de achteruitgang in kwaliteit van leven en longfunctie en vergroten de kans op een ziekenhuisopname en sterfte.

Vroegtijdige herkenning en het ondernemen van adequate acties op een exacerbatie kunnen de impact van een exacerbatie verminderen. Voor patiënten blijkt deze herkenning in de praktijk vaak moeilijk en hun reactie hierop is niet altijd adequaat. Uit eerder onderzoek is gebleken dat een actieplan, gericht op het herkennen van een exacerbatie en het aanleren van zelfmanagementvaardigheden, bijdraagt aan een sneller herstel van een exacerbatie en de acute impact op de gezondheidsstatus kan verminderen. Effecten op kwaliteit van leven, exacerbatie frequentie en zorgconsumptie zijn echter niet aangetoond. De verwachting is dat een meer dynamische en getailorde interventie beter kan inspelen op de heterogeniteit van COPD-patiënten en exacerbaties en daarmee een positieve invloed kan hebben op uitkomsten zoals kwaliteit van leven en zorgconsumptie. Mobile Health (mHealth) biedt mogelijkheden om een aantal essentiële en op maat gesneden toevoegingen te doen op de reeds bestaande zorg en kan mogelijk een uitkomst bieden. Het doel van de TASTE-onderzoekslijn is middels een mHealth interventie een doorbraak creëren in het substantieel verminderen van de impact van exacerbaties voor zowel de COPD patiënt als de maatschappij. Het is van groot belang dat een dergelijke mHealth interventie aansluit bij de percepties, vaardigheden en behoeften van de patiënt.

Het promotieonderzoek richt zich op het ontwikkelen en testen van een mHealth interventie om vroegtijdige herkenning en zelfmanagement van exacerbaties bij COPD patiënten te bevorderen. De mHealth interventie wordt ontwikkeld in een zorgvuldig gefaseerd proces waarin patiënten, zorgprofessionals en experts op het gebied van design en gedragswetenschappen worden betrokken.

Relevantie voor het onderwijs:
De opbrengsten van dit onderzoek zullen vertaald worden naar de praktijk, door middel van implementatie van de mHealth interventie. Daarnaast zullen de opbrengsten van dit onderzoek de verpleegkundige praktijk bereiken via het onderwijs van de bachelor Verpleegkunde. Bachelor studenten Verpleegkunde, master-studenten Verplegingswetenschap en overige master-studenten hebben de mogelijkheid om tijdens hun afstudeerfase te participeren in het onderzoek.

Consortium/projectpartners:
Binnen dit project wordt er samengewerkt met het Julius Centrum van het UMC Utrecht. Daarnaast worden er in verschillende fases van het onderzoek verschillende zorginstellingen betrokken. Het M-ACZiE project maakt deel uit van het TASTE consortium.

Cofinanciering:
Dit promotieonderzoek wordt gefinancierd vanuit de Hogeschool Utrecht en het Universitair Medisch Centrum Utrecht (UMCU).

Implementatie:
De opgedane kennis zal verspreid worden door middel van publicaties in wetenschappelijke tijdschriften en via het onderwijs van de bachelor Verpleegkunde. Het doel is om de mHealth interventie, na gebleken effectiviteit, te implementeren binnen de Nederlandse COPD zorg.

Promotoren

  • Eerste promotor: prof. dr. M.J. Schuurmans, Universiteit Utrecht en UMC Utrecht.
  • Eerste copromotor: dr. J.C.A. Trappenburg, Universiteit Utrecht en UMC Utrecht.

Deze website maakt gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.

Sluiten