De rol van samenwerkingspartners in het doorverwijzingsproces van slachtoffers naar het Schadefonds Geweldsmisdrijven

Het Schadefonds Geweldsmisdrijven (Schadefonds) is sinds 1976 een zelfstandig onderdeel van het ministerie van Veiligheid en Justitie en heeft tot doel slachtoffers van een ernstig misdrijf een financiële tegemoetkoming te geven voor de door het slachtoffer geleden schade. Ernstige misdrijven hebben een grote en langdurige negatieve impact op slachtoffers. Een financiële tegemoetkoming helpt het slachtoffer niet alleen materieel maar draagt ook bij aan de verwerking van het aangedane leed en aan het herstel van vertrouwen van het slachtoffer in de samenleving. Uit eerder onderzoek blijkt echter dat slechts een derde van de mogelijke doelgroep van het Schadefonds wordt bereikt. De reden hiervoor is tot nu toe onduidelijk, en zou mogelijk deels aan het verwijssysteem naar het Schadefonds kunnen liggen.

Doel van het onderzoek

Het Schadefonds wil graag meer slachtoffers bereiken en daartoe meer kennis hebben van het doorverwijzingsgedrag van haar samenwerkingspartners. Het HU-lectoraat Toegang tot het Recht heeft in dit kader een verkennend onderzoek gedaan naar de rol die verschillende samenwerkingspartners, zoals politie, OM, Slachtofferhulp Nederland en Centra Seksueel Geweld, spelen bij het doorverwijzen van slachtoffers naar het Schadefonds.
De kernvragen van dit onderzoek zijn: Welk beleid hanteren de samenwerkingspartners inzake de doorverwijzing naar het Schadefonds? Hoe wordt er in de praktijk door de samenwerkingspartners doorverwezen naar het Schadefonds? Worden er in de praktijk knelpunten ten aanzien van doorverwijzing naar het Schadefonds door de betrokken samenwerkingspartners ervaren? Om deze vragen te beantwoorden zijn 32 respondenten van 7 samenwerkingspartners geïnterviewd.

Belangrijkste resultaten en aanbevelingen

Uit het onderzoek blijkt dat het Schadefonds op beleidsniveau bij de samenwerkingspartners wel bekend is maar dat er op uitvoeringsniveau nog veel mogelijkheden zijn om de bekendheid te vergroten en de doorverwijzing te verbeteren. Hierna volgen een paar voorbeelden van aanbevelingen die de onderzoekers op grond van de uitkomsten van het onderzoek hebben gedaan. Om de bekendheid van het Schadefonds bij de samenwerkingsorganisaties op uitvoeringsniveau te vergroten zou het Schadefonds bij de verschillende samenwerkingsorganisaties informatiebijeenkomsten kunnen organiseren. Meer specifiek zou de politie haar aangifteformulier kunnen aanpassen waardoor het Schadefonds meer aandacht krijgt bij het doen van aangifte door het slachtoffer. Om de aanvragen tot een vergoeding door juristen te vereenvoudigen zou het Schadefonds haar werkinstructies en jurisprudentie kunnen publiceren. Specifiek voor de Centra voor Seksueel Geweld zou het Schadefonds een voorbeeldformulier hulpverlenersverklaring kunnen opstellen. De naam Slachtofferhulp Nederland roept bij een deel van de slachtoffers het beeld op dat het hier met name om psycho-sociale hulpverlening gaat. Het zou goed zijn als Slachtofferhulp Nederland meer bekendheid geeft aan het feit dat zij het slachtoffer ook helpen bij het doen van een aanvraag tot schadevergoeding bij het Schadefonds. Om haar naamsbekendheid en bereik in het algemeen te vergroten zou het Schadefonds een (PR-)campagne  in eenvoudige begrijpelijke, niet juridische, taal kunnen voeren waarbij wordt uitgelegd wat het Schadefonds kan betekenen voor slachtoffers.

Meer informatie

Rapport onderzoek schadefonds geweldsmisdrijven.

Toegang tot het Recht

Twee mensen zitten samen aan tafel te praten

Over het lectoraat