Onderzoekslijn Toegang tot inclusief werk

Vergrijzing en ontgroening vormen twee grote demografische ontwikkelingen waar we de komende jaren niet onderuit kunnen. Ze leiden ertoe dat we te maken krijgen met een toenemend tekort op de arbeidsmarkt. Parallel hieraan is er een groeiend aantal mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt, zoals vluchtelingen en mensen met een beperking. Hoe zorgen we dat er meer mensen aan het werk komen en dat dit ook betekenisvolle, volwaardige functies zijn? Op dit soort vragen richten we ons in de onderzoekslijn toegang tot inclusief werk.

Spanningsveld tussen participatie en productiviteit

Om meer mensen aan het werk te krijgen zul je groepen aan moeten spreken met een zwakkere arbeidsmarktpositie. Denk aan lager opgeleiden, nieuwkomers en mensen die om gezondheidsredenen niet (meer) aan het werk zijn. Werk verschaft economische zelfstandigheid maar het geeft mensen ook de mogelijkheid om zich persoonlijk te ontwikkelen en om actief in de maatschappij te participeren. Veel werkgevers zien er echter tegen op om deze groepen aan te nemen en ook de potentiële werknemers zelf zijn niet zomaar klaar om aan het werk te gaan. Bovendien blijkt uit onderzoek dat vergroting van de arbeidsparticipatie vaak ten koste gaat van de gemiddelde productiviteit per werknemer. Een grotere arbeidsparticipatie leidt dus niet automatisch tot een hogere winst. Dit zorgt voor een spanningsveld, zelfs in sociale ondernemingen die niet alleen tot doel hebben om winst te maken maar ook maatschappelijke waarde willen creëren. Hoe werkgevers ondersteund kunnen worden in het creëren van inclusief werk is dus één van de centrale vragen binnen deze onderzoekslijn.

Vluchtelingen en arbeidsmarkt

In deze lijn is er ook expliciet aandacht voor de positie die vluchtelingen op onze arbeidsmarkt innemen; om dit zeer actuele thema kracht bij te zetten wordt er binnenkort een bijzonder lector rond dit thema geworven. In een eerste project worden studenten die de pre-bachelor van de HU voor vluchtelingen volgen gemonitord om hun ontwikkeling van studeren naar het betreden van de arbeidsmarkt over de tijd heen te kunnen volgen.

HR-beleid

Effectief strategisch management en passend HR-beleid kunnen helpen bij het ondersteunen van werkgevers en werknemers in het vergroten van arbeidsparticipatie. Met ons onderzoek willen we (HR-)managers graag toerusten om zowel organisatiegerelateerde doelen op het gebied van productiviteit (blijvend) te bereiken als om nieuwe, betekenisvolle werkplekken te kunnen aanbieden. Dit wordt onder andere gedaan in het door SIA gesubsidieerde project ‘Opschalen van sociale ondernemingen’. People analytics vormt een relevant denk- en handelingskader om data en uitkomsten die belangrijk zijn voor werknemers te koppelen aan organisatiedoelen.

Lees het eindrapport van het onderzoek Integraal aan het werk: De vele beelden van integraal werken {pdf}.