Lectoraat Innovatie van Zorgprocessen in de Farmacie

Het lectoraat Innovatie van Zorgprocessen in de Farmacie ontwikkelt en onderzoekt innovaties om de farmaceutische zorg te verbeteren. Innovaties in de farmacie bestaan niet alleen uit nieuwe geneesmiddelen, maar ook uit innovatieve manieren om nieuwe en bestaande medicijnen bij de juiste patiënt te krijgen zodat deze op een effectieve, doelmatige en veilige manier kan worden behandeld.

Disseminatie

Het lectoraat is in 2011 gestart en onder leiding van de eerste lector Ad van Dooren tot bloei gekomen. De focus van het lectoraat heeft altijd gelegen bij disseminatie, dat is het uitdragen en toepassen van kennis in de praktijk, en bij innovatie van zorgprocessen. Het domein van onderzoek was en is de context van het toepassen van geneesmiddelen. Niet zozeer de werking van het geneesmiddel zelf staat daarbij centraal, maar alles daaromheen. Vernieuwing van de organisatie van de zorg, therapietrouw, informatievoorziening en distributie van geneesmiddelen zijn onderwerpen van onderzoek.

Innovatie van zorgprocessen

Er is een sterke band met de opleiding Farmakunde, maar ook met andere (paramedische) zorgopleidingen binnen Hogeschool Utrecht. Farmaceutische zorg is immers interprofessioneel en speelt op vele plaatsen in de gezondheidszorg een belangrijke rol. Het farmaceutisch werkveld is sterk in beweging. Enerzijds zijn er belangrijke ontwikkelingen in innovatieve behandelmogelijkheden, in de frontlinie van de kennis over ziekte en behandeling. Er komen steeds vaker complexe biologische therapieën beschikbaar, die niet in de traditionele organisatie van (farmaceutische) zorg passen. Daarnaast zien we een sterke beweging naar meer zelfredzaamheid van mensen. Mensen worden ouder en willen langer zelfstandig thuis wonen, ook als ze chronische aandoeningen hebben. Geneesmiddelengebruik neemt daarmee toe, met een verhoogd risico op verminderde therapietrouw en andere geneesmiddel-gerelateerde problemen.

Vele zorgverleners zijn betrokken bij een patiënt; de scheiding tussen eerste- en tweedelijnszorg vervaagt. De farmaceutische patiëntenzorg in de eerste en tweede lijn zal door een netwerk van zorgverleners en mantelzorgers rondom de patiënt worden georganiseerd, ondersteund door slimme technologie. Dit alles maakt dat praktijkonderzoek en innovaties op het gebied van zorgprocessen in de farmacie in de komende jaren een dynamisch en noodzakelijk werkgebied vormen.

In het lectoraat zijn vier belangrijke onderzoekslijnen:

  • Therapietrouw
  • Communicatie 
  • Zelfredzaamheid van kwetsbare patiënten
  • Interprofessionele samenwerking in farmaceutische zorg

Praktijkonderzoek

Het lectoraat voert praktijkonderzoek uit. Dat betekent dat er onderzoek wordt gedaan naar de praktijk, met de praktijk en in de praktijk. Het doel van dit soort onderzoek is kennis vergaren over hoe de praktijk verbeterd kan worden. In ons geval gaat het dan uiteindelijk altijd over het verbeteren van de farmaceutische zorg aan patiënten, zodat ze langer gezond en zelfstandig kunnen leven. Onderzoek naar innovaties in de professionele praktijkvoering in het farmaceutisch werkveld passen daar ook bij, mits ze uiteindelijk resulteren in betere zorg voor patiënten. Onderzoek en innovatie kan plaatsvinden op microniveau, direct bij de mens, bijvoorbeeld onderzoek naar hoe mensen omgaan met gezondheidsnieuws en welke invloed dat heeft op hun attitude ten opzichte van geneesmiddelen. Veel onderzoek wordt gedaan op mesoniveau, naar de interactie tussen mens en de directe omgeving, dus bijvoorbeeld naar interacties tussen zorgverleners en patiënten en de invloed daarvan op gezondheidsuitkomsten. Ten slotte wordt er onderzoek gedaan op macroniveau naar de organisatie en structuur van de farmaceutische zorg en in hoeverre deze van invloed is op het welzijn van patiënten. 

Het lectoraat Innovatie van Zorgprocessen in de Farmacie is onderdeel van het Kenniscentrum Gezond en Duurzaam Leven.